Tijd voor een nieuwe democratie – deel 3

0

DE OVERGANG

Aangezien het bestaande systeem zichzelf zal proberen in stand te houden, gebaseerd op het belang van de inzittenden, zal de overgang niet eenvoudig zijn.

Het lijkt erop dat dit de mogelijke manieren zijn waarop verandering ten gronde kan ontstaan

  • Groot leiderschap (van het niveau Nelson Mandela of Mahatma Gandhi) – In onze huidige politieke omgeving is het vermoedelijk uitgesloten dat dergelijke figuren opstaan en/of de kans krijgen om voldoende impact te hebben. Dit mechanisme van politieke verandering lijkt eerder geschikt om uit een dictatuur te geraken.
  • Een existentiële crisis (vergelijkbaar met de BREXIT in de UK) – Een belangrijk probleem blijkt niet oplosbaar en doet het hele systeem instorten. Het klimaatprobleem en de migratieproblematiek zijn kandidaat! Hopen dat het zover niet komt en dat we het vermogen ontwikkelen om vooruit te denken.
  • Poupehan – We hebben eerder in de Belgische geschiedenis een moment van geblokkeerde toestand gekend. Onder de leiding van Dehaene is toen een informele crisisvergadering gehouden in Poupehan met de echte machthebbers in ons systeem, niet de politici van de voorgrond. Zij zijn tot een consensus gekomen over de nodige aanpak, en hebben het nodige gedaan, elk vanuit hun positie, om alle organen en overlegmomenten voldoende te beïnvloeden om de verandering te realiseren. Op dat ogenblik ging het over saneren van de overheidsfinancies (en economie) om aan de budgetnormen van Europa te beantwoorden en in het akkoord van Maastricht te (mogen) stappen. Dit lijkt een realistische methodiek.
  • De ontwikkeling van een “impact netwerk” – Dit houdt in dat rond de idee van het alternatief een aantal invloedrijke mensen zich formeel verbinden om hun steun te betuigen voor dit idee en via een volgehouden communicatie een brede steun te verkrijgen voor de idee. Dat zal dan hopelijk door de bestaande politieke structuren worden opgepikt en vertaald in de nodige veranderingen.

We kunnen ook nog een tijd doorgaan met symptoombestrijding en het systeem intact houden door de ergste druk weg te nemen.

Vormen van symptoombestrijding

  1. Een brede enquête bij de bevolking (naar Frans voorbeeld) – De kans dat het bestaande systeem de conclusies van deze enquête kan vertalen naar resultaten is miniem.
  2. Het installeren van een federale staat – Dit houdt in dat de beide landsdelen met hun verschillende cultuur gescheiden worden en op vrijwillige basis selectief gaan samenwerken. Dit zou een verlichting kunnen brengen, maar geen fundamentele oplossing. De steeds duidelijker wordende verschillen tussen noord en zuid in België zijn immers een aspect van de toenemende polarisering. Beide culturen reageren verschillend op de frustraties en het bestuurlijke onvermogen zoals hierboven werd beschreven. De culturele verschillen, ontstaan in de sociaaleconomische geschiedenis verklaren dit. Het symptoom is dat politiek links en politiek rechts scherper tegenover elkaar staan en het in de bestaande politieke werkwijze moeilijk maken om een regering te vormen volgens die werkwijze. Doe het afzonderlijk voor beide landsdelen, en het grondprobleem blijft bestaan. Voor België betekent het, hoewel misschien noodzakelijk geworden, hooguit een uitstel van executie.
  3. In de partijprogramma’s opnemen dat er meer geluisterd wordt naar “de mensen” – Dat voldoet op korte termijn en intuïtief aan veel aangevoelde behoeften en zou een tijdelijk succes kunnen hebben in het creëren van nieuwe meerderheden. Zolang het fundament van de machtsdemocratie niet wordt aangepakt, zal het ongetwijfeld ook tegenreacties oproepen en daardoor het bestaande probleem in stand houden.

Hugo Der Kinderen

Hugoderkinderen.blogspot.com

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here