Dirk Barrez

0

Helden zijn vrouwen en mannen met een passie. Een passie voor sport, ondernemen, reizen, literatuur, muziek, wetenschap, design, … ‘Mensen zijn Media’ wil Vlamingen inspireren en de mens achter de bekendheid tonen. Daarom komt in deze rubriek elke keer een held aan het woord.

We dromen allemaal van een betere wereld en een samenleving op mensenmaat, maar hoe bereiken we dat ideaal nu de wereld een dorp is geworden waar het grootkapitaal beslist? Welke antwoorden zijn er nodig op de grote maatschappelijke uitdagingen die op ons afkomen? Reeds 20 jaar geleden schreef Dirk Barrez, toen VRT-tv-journalist, het boek Ik wil niet sterven aan de XXste eeuw. Over leven in de 21ste eeuw. Het biedt een reis langs de talrijke problemen die de mensheid ontmoet en geeft tegelijk sleutels voor de toekomst zoals een basisinkomen voor alle mensen.

In 2001 verscheen, samen met zijn nieuwe boek De antwoorden van het antiglobalisme, de e-boekversie gekoppeld aan de website met de naam ikwilniet. Een magazine op 60.000 exemplaren nodigde alle laatstejaars van de secundaire scholen uit in een essaywedstrijd mee te zoeken naar een wereld die duurzamer, democratischer en eerlijker is. Twee jaar later ontstond de elektronische nieuwsbrief PALA, veranderde de website in pala.be en richtte Dirk met enkele gelijkgestemden Pala vzw op. Al snel namen de lezersaantallen en activiteiten een hoge vlucht. Tijd dus voor een gesprek met de hoofdredacteur, die intussen al 17 boeken op zijn naam heeft staan, waarvan Transitie. Onze welvaart van morgen, voor al wie om de toekomst geeft, het recentste is.

Om maar meteen met de deur in huis te vallen: wat betekent ‘Pala’?

Bij de start van de nieuwsbrief bevond de wereldwijde antiglobaliseringsbeweging zich op haar hoogtepunt en was het boek over antiglobalisme in het Frans verschenen. Omdat er deels in het Frans werd gewerkt en Engels overwogen werd, was een geschiktere naam te verkiezen. De inspiratie vond ik in de literatuur. Pala is de naam van het eiland in de utopische roman Island van Aldous Huxley, een veel minder bekend boek dan Brave New World. De naam verbeeldt dus vooral de permanente zoektocht om de wereld beter te maken.

Past dus helemaal bij de missie van Pala?

Inderdaad, op tal van terreinen hebben de Palabrieven de alternatieven voor een goede samenleving belicht, met een duurzame economie waarvan de welvaart eerlijk verdeeld raakt en een mondiale sociale zekerheid. Die bijdragen vormden in 2008 trouwens een prima voedingsbodem voor het boek Van eiland tot wereld dat schildert hoe afgevaardigden uit de hele wereld naar Pala reizen om er het programma voor een menselijke samenleving te schrijven.

Krijg je niet vaak te horen dat het naïef is te denken dat je de wereld kunt veranderen?

Niet zo vaak als je misschien denkt (lacht). Mensen die naar een voordracht komen, vinden dikwijls zelf al dat vele zaken anders moeten als we een leefbare omgeving en wereld willen. In scholen zitten wel bijvoorbeeld alle laatstejaars, die kunnen niet thuisblijven. Als ik vertel dat hen geen saai, maar net een heel spannend leven wacht, is de aandacht snel gescherpt. Uit hun vragen spreekt het besef dat klimaatverandering, vluchtelingen en andere crises echte oplossingen vereisen.

Echt naïef is jezelf wijsmaken dat de wereld niet te veranderen is. Dan zouden we nu niet in een welvaartsstaat leven, mannen en vrouwen geen gelijke rechten hebben, zou er van algemeen stemrecht, betaalde vakantie of een verenigd Europa zonder oorlog geen sprake zijn. Niet dat het makkelijk is, maar we zijn wel degelijk in staat om ons samenleven te verbeteren.

Hoe ziet de Pala-werking eruit?

Journalistiek is het vooral eenpersoonswerk. Al publiceert Pala regelmatig bijdragen van anderen, het voorbije jaar bijvoorbeeld van enkele voormalige VRT-collega’s en er is veel samenwerking. Sommige boeken tellen verschillende auteurs. TV-reportages en documentaires steunen op de inzet van diverse organisaties. Met mensen uit het onderwijs creëerden we een educatieve website over globalisering. De dvd Wereld in beeld met acht web-tv-reportages verkopen we nog altijd.

Heel belangrijk is Jan Rutgeerts, onze voorzitter, bedreven in administratieve en bestuurstaken, en een prima klankbord. Aan het nieuwe initiatief dat we voorbereiden, werkt hij inhoudelijk sterk mee. We gaan op zoek naar hoe mensen kunnen investeren in duurzaamheid. Er is een massa spaargeld terwijl coöperaties die zorgen voor onze hernieuwbare energie, lokaal voedsel, duurzaam wonen, verantwoorde mobiliteit enzovoort dat geld nuttig kunnen aanwenden. Waar vind je kritische informatie over zulke bedrijven? Daaraan willen we vanaf dit najaar tegemoet komen.

Pala is dus meer dan alleen een website?

Heel zeker, we zijn ook uitgever van onze boeken en dvd’s en nemen met de webwinkel al heel lang de digitale verkoop mee in handen. Ook van belang zijn de alternatieven en initiatieven die we opzetten met anderen, en die een eigen leven gaan leiden. Zo zijn we mede-initiatiefnemer van het transitienetwerk middenveld en het transitiefestival. Als mediaorganisatie zullen we steeds onze journalistieke autonomie bewaken.

Ontvangen jullie subsidies voor jullie werking?

Neen, en dat is onlogisch, want klassieke media krijgen wel steun. Het beperkt onze mogelijkheden. Het voordeel is dat je er niet afhankelijk van bent. Voor concrete projecten is er soms wel steun, maar altijd berust de journalistieke autonomie bij Pala.

Hoe kan je Pala steunen?

We hebben een aantal steunende Pala-abonnees. Dat zijn vooral lezers die twee euro per maand schenken. Sommigen betalen vijf of meer euro, of eens per jaar een groter bedrag. Hun steun is belangrijk, want ze draagt de kost van de website en de verzending van de nieuwsbrieven. Ook belangrijk is dat zoveel mogelijk geïnteresseerden zich gratis abonneren op de Pala-nieuwsbrief. Dat kan makkelijk via pala.be.

Jullie abonnees groeiden uit van enkele honderden bij de start tot ruim 30.000 vandaag, hoe verklaar je dit succes?

Dat is geleidelijk opgebouwd sinds 2001. De essaywedstrijd voor alle laatstejaars zorgde voor bekendheid, net als het twee jaar lang publiceren van de Palabrieven in een krant. Nog altijd verschijnen geregeld Pala-opinies in kranten, weekblad of nieuwssites. Ook in ‘t Periodiekske en De Passant verschijnen geregeld artikels. Onze boeken kregen mediabelangstelling en vonden hun publiek, net als de dvd’s. Enkele waren bestsellers. Zo maakten ze Pala mee bekend. Tal van voordrachten resulteerden in bijkomend publiek en de snelle aanwezigheid op internet heeft zeker geholpen.

Zijn de transitiekrachten niet te verdeeld om echte verandering te realiseren?

Het is prima om vele initiatieven voor duurzaamheid te hebben, van energiecoöperaties tot auto- of fietsdelen, van voedselteams tot repair cafés en hergebruik van producten en materialen. Bij ons moeten ze elkaar meer vinden en aan kracht winnen. Scandinavische landen, Zwitserland, Duitsland e.a. zijn al beter voorbereid op de toekomst. Daarover berichten we in Pala wat helpt om niet ontmoedigd te geraken als verandering hier trager verloopt.

Van jou wordt gezegd dat jij ‘tijdig kunt inschatten wat belangrijk is voor de toekomst’?

Of dat inschatten lukt, is achteraf makkelijker vast te stellen … (denkt na). Het is wel zo dat ik snel het belang van globalisering of transitie zag, pleitte voor hernieuwbare energie of korte voedselketens, kritiek op ontwikkelingssamenwerking gaf of een mondiaal basisinkomen voorstelde. Journalisten, net als politici of wetenschappers, moeten de ambitie hebben om vooruit te kijken in het belang van de hele samenleving.

Waar wil je met Pala over tien jaar staan?

Een Pala-nieuwsbrief en website over wat echt belangrijk is, blijft de hoofdambitie. Boeken, dvd’s en vele initiatieven kwamen erbij. In de volgende jaren zullen we ons meer concentreren op waar we het verschil kunnen maken. Daartoe behoort zeker berichtgeving over de duurzame coöperaties en andere bedrijven die we nodig hebben om in 2050 en daarna goed te leven.

‘Transitie. Onze welvaart van morgen’ werd uitgegeven bij Pelckmans Pro en kost 19,95 euro. Wil je kans maken op een gratis boek? Stuur dan snel een mailtje met je gegevens naar joyce@mensenzijnmedia.be. Winnaars worden persoonlijk verwittigd.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here