Borsbeek was ooit een glazen dorp …

1

Er leeft wat in de rand van de koekenstad en dat is goed. Mensen gaan ijverig op zoek naar hun verleden, brengen dat in kaart en doen aan opzoekingwerk. De Koudebeek mag dan fysisch een grens zijn, toch nodigen wandel- en fietsroutes ons opnieuw uit om de wagen aan de kant te zetten en onze streek beter te leren kennen.

‘DOCC Borsbeek’ is het documentatiecentrum van Borsbeek, een feitelijke sociaal-culturele vereniging, die het materiële en immateriële culturele en historische erfgoed van de gemeente Borsbeek ruim bekend wil maken en wil bewaren voor het nageslacht. Het centrum heeft zijn thuisbasis in een kleine ruimte in de kelderverdieping van de bibliotheek in de Lindeboomstraat in Borsbeek.

Ooit creëerden heemkundigen uit de Zuidrand een Seminitafel. In een nis boven de grote ingangsboog van het Steen in Antwerpen staat een wijdbeens beeldje dat de vruchtbaarheidsgod Semini voorstelt. Oorspronkelijk had dit beeldje ook een lange fallus die vroeger door veel mensen werd vereerd bij vruchtbaarheidsproblemen. Dit deel werd in de 17de eeuw door jezuïeten afgehakt. Deze gebeurtenis werd later in volksliedjes bezongen en Semini’s naam zelf vinden we nog terug in de Antwerpse krachttermen als ‘Godsjumenas!’ en ‘Seminis kinderen!’.

‘Aksie’ of het ‘Antwerpse Komitee Semini in Ere’ wil de god nog altijd in eer herstellen. Zo verwijst de Seminitafel onder meer naar de rijke groenten- en fruitteelt uit de Zuidrand van Antwerpen. Borsbeek was ooit een glazen dorp. De Koudebeekwandeling leidt de wandelaar nog langs de enige broeikassen van de gemeente.

Van 1264 tot 1505 was Borsbeek een onverleende heerlijkheid, maar in dat laatste jaar verleende Filips de Schone het aan Jan van Halen.

Van 1559 tot 1606 werd Borsbeek meermaals overgeërfd door familieleden van de heer van Cantincrode en daar ligt de band met de stad Mortsel. François d’Orselay de Granvelle, de laatste bezitter van de burcht Cantincrode verkocht in 1610 de heerlijkheden Borsbeek, Hove en Boechout aan de Leuvense edelman P. Peckius. Die was sinds 1614 kanselier van Brabant en werd later de vertrouwensman van aartshertog Albrecht. Hij werd heer van Borsbeek, Hove en Boechout en stelde de drie gemeenten onder één schepenbank op het kasteel Vredeberg in Boechout. Op het vlak van heemkunde reiken Mortsel en Borsbeek elkaar de hand: een nieuwe ‘Postiljonwandeling’ is misschien in de maak.

Het Documentatiecentrum van Borsbeek spit het glorierijke verleden van de gemeente uit. Mortsel was ooit een agrarische gemeenschap, Borsbeek een glazen dorp met heel wat hoveniers. De landbouw in de randstad is ver zoek. Alles verstedelijkt. In de jaren 1960-1965 waren er in Borsbeek meer dan honderd gezinnen die leefden van glastuinbouw. Ze werden ‘De hoveniers’ genoemd. Vandaag blijft er slechts één hovenier over.

Het DOCC start een werkgroep ‘Hoveniers’ op om dat luisterrijke verleden tot leven te brengen tijdens een historische wandeling in juli. Mortsel kent haar postiljonroutes. Borsbeek sluit hierbij naadloos aan en zoekt nu foto’s, luchtfoto’s, dia’s, familiefoto’s met een zicht van het bedrijf, tekeningen: kortom alles dat een beeld geeft van de tuiniersactiviteiten in Borsbeek.

Heb je foto’s, dia’s, informatie over deze broeikasteelt, stuur dan jullie gegevens naar riaencel@skynet.be of liebrecht.schaltin@docc-borsbeek.be of bel 03 322 16 55 of 0499 08 45 30.

Alle foto’s en/of documenten worden je terugbezorgd.

Dirk Brentjens

Geen posts om weer te geven

1 REACTIE

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here